Czy można odrzucić spadek po terminie? Co zrobić, gdy przegapisz 6 miesięcy?
20 maj
Kiedy spadek się odrzuca? I co mówi prawo?
Zgodnie z art. 1015 §1 Kodeksu cywilnego:
„Oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku może być złożone w terminie sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swojego powołania.”
W praktyce oznacza to, że masz 6 miesięcy od dnia śmierci bliskiej osoby (jeśli jesteś wprost powołany z ustawy lub testamentu), by złożyć stosowne oświadczenie przed sądem lub notariuszem.
Jeśli tego nie zrobisz – z mocy prawa przyjmujesz spadek z dobrodziejstwem inwentarza, czyli z ograniczoną odpowiedzialnością za długi.
Nie wiesz, czy uda się jeszcze odrzucić spadek? Obawiasz się długów zmarłego?
Ale co, jeśli nie miałeś pojęcia o śmierci spadkodawcy? Albo sądziłeś, że sprawa nie dotyczy Ciebie?
Czy można odrzucić spadek po terminie?
Tak – ale tylko w wyjątkowych przypadkach. Trzeba złożyć wniosek do sądu o przywrócenie terminu na podstawie art. 1015 §2 Kodeksu cywilnego i przepisów ogólnych o terminach procesowych (art. 168 KPC).
Wymagane jest wykazanie, że niedochowanie terminu było niezawinione – czyli nastąpiło z przyczyn od Ciebie niezależnych.
Przykłady z życia:
• Pani Anna mieszkała od lat za granicą i nie utrzymywała kontaktu z rodziną. Dowiedziała się o śmierci ojca pół roku po fakcie. W sądzie wykazała, że nikt jej nie powiadomił, a kontakt był zerwany – termin jej przywrócono.
• Pan Marek był przekonany, że po wujku dziedziczy jedynie kuzyn. Dopiero po wezwaniu do zapłaty przez wierzyciela dowiedział się, że spadł na niego obowiązek. Przedstawił w sądzie swoją niewiedzę jako usprawiedliwioną – skutecznie.
Co musisz zrobić – krok po kroku:
1. Przygotuj wniosek o przywrócenie terminu (art. 168 KPC) – wraz z oświadczeniem o odrzuceniu spadku.
2. Uzasadnij, że uchybienie nastąpiło bez Twojej winy – dołącz dowody (np. dokumentację leczenia, korespondencję, świadków).
3. Złóż wniosek do sądu rejonowego właściwego dla ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy.
4. Zrób to niezwłocznie, czyli nie później niż w ciągu tygodnia od momentu, w którym ustała przeszkoda (np. dowiedziałeś się o spadku).
Psychologiczno-praktyczny aspekt:
Wiele osób czuje lęk, wstyd lub niepokój, gdy dowiaduje się, że być może „przegapiły” ważny termin. Towarzyszy im przekonanie, że nie da się już nic zrobić. Tymczasem sądy w sprawach spadkowych są często skłonne analizować indywidualne okoliczności – zwłaszcza gdy chodzi o ochronę majątku dzieci czy osób starszych.
Najgorsze, co można zrobić – to nic. Czas działa na Twoją niekorzyść, dlatego warto szybko zasięgnąć porady adwokata.
Fragment z orzecznictwa:
„Uchylenie się od skutków niezłożenia oświadczenia w terminie jest dopuszczalne, jeśli brak działania wynikał z usprawiedliwionej niewiedzy lub przeszkody natury faktycznej.”
(Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 stycznia 2013 r., I CSK 293/12)
Nie wiesz, czy uda się jeszcze odrzucić spadek? Obawiasz się długów zmarłego?
Skontaktuj się z Kancelarią Adwokacką Tomasz Waszkiewicz w Białymstoku. Pomagam w odrzucaniu spadków, przygotowywaniu wniosków o przywrócenie terminów i reprezentuję klientów w postępowaniach spadkowych.
Dane kontaktowe:
• Adres: ul. Sukienna 8 lok. 9, 15-881 Białystok
• Telefon: +48 690 433 085, +48 888 18 80 80
• E-mail: kancelaria@kancelariawaszkiewicz.pl
Sprawdź naszą ofertę usług prawnych
Oferujemy kompleksowe usługi prawne, które pomogą Ci w rozwiązywaniu trudnych spraw. Sprawdź naszą ofertę i skontaktuj się z nami!
Przeglądaj inne artykuły
23 cze
Pojęcie wypadku drogowego. Dlaczego prawidłowa kwalifikacja zdarzenia ma znaczenie dla odszkodowania
W języku potocznym niemal każde zdarzenie na drodze określane jest mianem „wypadku”. Z prawnego punktu widzenia sprawa wygląda jednak bardziej złożenie. Inne konsekwencje wywołuje kolizja drogowa, inne wypadek drogowy, a jeszcze inne katastrofa w ruchu lądowym. Prawidłowe ustalenie charakteru zdarzenia ma znaczenie nie tylko dla odpowiedzialności karnej sprawcy, ale również dla dochodzenia odszkodowania, zadośćuczynienia oraz innych świadczeń należnych poszkodowanemu. W praktyce kancelaryjnej często spotykamy się z sytuacjami, w których poszkodowani nie wiedzą, jakie prawa im przysługują, ponieważ skupiają się wyłącznie na skutkach zdrowotnych lub uszkodzeniu pojazdu. Tymczasem już na etapie zgłoszenia szkody warto wiedzieć, czym w świetle prawa jest wypadek drogowy i jakie konsekwencje wywołuje dla uczestników zdarzenia. W niniejszym artykule wyjaśniamy podstawowe pojęcia, omawiamy znaczenie kwalifikacji zdarzenia oraz wskazujemy, dlaczego właściwe zabezpieczenie materiału dowodowego bezpośrednio po zdarzeniu może mieć decydujący wpływ na późniejsze postępowanie odszkodowawcze.
5 cze
Adwokat Białystok - w jakich sprawach warto skorzystać z pomocy kancelarii?
Nie każda sprawa wymaga natychmiastowego skierowania pozwu do sądu. Nie każda też kończy się procesem. Jednak w praktyce bardzo wiele problemów prawnych zaczyna się od jednego pisma, jednej decyzji, jednej rozmowy albo jednego terminu, którego nie wolno przegapić. I właśnie wtedy konsultacja z adwokatem może przesądzić o dalszym przebiegu sprawy. Adwokat w Białymstoku może pomóc zarówno osobie prywatnej, jak i przedsiębiorcy - w sprawie rodzinnej, spadkowej, cywilnej, karnej, pracowniczej, ubezpieczeniowej, a także w sporze z kontrahentem, urzędem, ubezpieczycielem albo Zakładem Ubezpieczeń Społecznych. Istota pomocy prawnej nie sprowadza się wyłącznie do napisania pisma. Dobra pomoc prawna polega przede wszystkim na ocenie sytuacji, ustaleniu ryzyk, dobraniu strategii i przeprowadzeniu klienta przez sprawę w taki sposób, aby nie działał po omacku. W tym artykule wyjaśniamy, kiedy warto zgłosić się do adwokata w Białymstoku, jakie dokumenty przygotować na pierwszą konsultację i dlaczego czasem jedna dobrze przeprowadzona analiza pozwala uniknąć długiego, kosztownego i niepotrzebnego sporu.
5 cze
„Dezubekizacja” renty rodzinnej nie działa z automatu — sąd przywrócił świadczenie
W sporach o tzw. „dezubekizację” rent rodzinnych kluczowe jest jedno: sama formalna kwalifikacja w informacji IPN nie zamyka sprawy. W wyroku z 10 grudnia 2025 r. Sąd Okręgowy (wydział pracy i ubezpieczeń społecznych) zmienił decyzję ZER MSWiA i przywrócił rentę rodzinną do wysokości sprzed 1 października 2017 r., uznając, że organ nie wykazał, aby zmarły funkcjonariusz rzeczywiście „pełnił służbę na rzecz państwa totalitarnego” w rozumieniu art. 13b ustawy zaopatrzeniowej.  To nie był spór o historię pisaną pieczątką, lecz o konkretne czynności służbowe: co dana osoba robiła, jaki miała zakres obowiązków i czy jej działania godziły w prawa i wolności człowieka. I — co ważne w praktyce — sąd przypomniał, że postępowanie jest kontradyktoryjne: organ ma obowiązek przedstawić dowody, a nie tylko powołać się na „automatyzm” ustawy.
23 lut
Zmiany dla kierowców w 2026 r. — kalendarz wejścia w życie i praktyczne skutki (część 1)
W obiegu medialnym mówi się o „zmianach w kodeksie drogowym”, ale ad meritum chodzi o pakiet kilku ustaw: zmian w ustawie – Prawo o ruchu drogowym, a także w Kodeksie karnym (k.k.), Kodeksie wykroczeń (k.w.) i przepisach o kierujących pojazdami. Co najważniejsze dla kierowcy: te regulacje nie wchodzą w życie jednego dnia. Część obowiązuje już od końca stycznia 2026 r., kolejne od marca, a niektóre dopiero od czerwca i września. Poniżej przygotowałem praktyczną „mapę zmian” — bez legend, za to z datami, które naprawdę mają znaczenie przy ocenie ryzyka mandatu, zatrzymania prawa jazdy albo odpowiedzialności karnej.